Geopolitieke druk vraagt economische weerbaarheid

De voorbije jaren hebben aangetoond hoe economische afhankelijkheden steeds vaker als geopolitiek drukmiddel worden ingezet. We zagen het bij Russische gasleveringen, in de handelsspanningen tussen de Verenigde Staten en China en recent nog in de impact van het conflict met Iran op de energiemarkten.

Afhankelijkheden die ooit efficiënt leken, blijken vandaag ook kwetsbaarheden. Daarom wint strategische autonomie aan belang. Niet omdat Europa zich moet afsluiten van de wereld, maar omdat het voldoende weerbaarheid moet opbouwen om geopolitieke schokken op te vangen.

Ursula von der Leyen omschreef het als volgt: “This must be Europe’s independence moment.” De vraag is niet óf Europa zich moet aanpassen, maar hoe. Dat betekent investeren in energiezekerheid, strategische reserves, defensiecapaciteit, kritieke technologie en meer diversificatie van toeleveringsketens. Tegelijk blijft een versnelde energietransitie essentieel om de afhankelijkheid van ingevoerde fossiele brandstoffen verder af te bouwen.Het doel is keuzevrijheid te creëren. De uitdaging is niet om afhankelijkheid van de ene regio in te ruilen voor afhankelijkheid van een andere. In een wereld waarin geopolitieke druk steeds vaker economische gevolgen heeft, wordt strategische autonomie geen politieke ambitie meer, maar een economische noodzaak.